Khủng Hoảng Tuổi lên 3

Không ít phụ huynh có con trong độ tuổi lên 3 than phiền rằng tính cách của con bỗng nhiên thay đổi hoàn toàn. Con ngang bướng, khóc lóc, mè nheo, tính tình cộc càng hay thậm chí là ăn vạ,.. trong khi trước nay con không hề có những tính cách đó. Chúng ta hãy cùng tìm hiểu giai đoạn được gọi là “Khủng hoảng” này của con nhé!

Khủng hoảng tuổi lên 3 là gì?

Theo lý thuyết về sự phát triển tâm lý xã hội của Erik Erikson, quá trình phát triển tâm lý của con người thường qua 8 giai đoạn riêng biệt và mỗi giai đoạn sẽ có một khủng hoảng tâm lý đặc trưng. Ở độ tuổi 1 – 3 tuổi, trẻ đang trong giai đoạn khủng hoảng thứ 2 của sự phát triển tâm lý: Mâu thuẫn giữa tự chủ tự hoài nghi và xấu hổ. Giai đoạn này thường được biết đến với tên gọi giai đoạn “Khủng hoảng tuổi lên 3”.

Những giai đoạn khủng hoảng này thường chỉ xảy ra trong vòng vài tháng, đến sớm hoặc muộn, nó là hiện tượng mà bất kỳ ai cũng trải qua. Tuy nhiên, cường độ và mức độ ảnh hưởng khác nhau, sẽ tùy từng người.

Khi một đứa trẻ lên 3 (hoặc cũng có thể là sớm hay muộn hơn), trẻ đã nhận thức được mình là một cá nhân độc lập và con cũng đang cố gắng khẳng định cá tính độc lập, khẳng định cái tôi của mình. Thường thấy là con không muốn làm theo sự chỉ dẫn của người lớn mà lại muốn làm ngược lại để khẳng định mình đã lớn. Tuy nhiên, khả năng nhận biết và khả năng ngôn ngữ vẫn còn nhiều hạn chế, cùng với đó là đôi khi bị người lớn cấm đoán trẻ sẽ thường sẽ có phản ứng mạnh và có hành vi chống đối mãnh liệt.

Cách giúp bố mẹ ứng phó với khủng hoảng tuổi lên 3 của con:

  • Khi trẻ có thái độ bướng bỉnh, tranh giành đồ chơi, đánh bạn,… thì người lớn không nên quát mắng trẻ, tuyệt đối đừng cố giật đồ chơi lại từ tay trẻ. Tránh thái độ coi trẻ là tham lam, hư đốn, không ngoan. Hãy kiên nhẫn giải thích cho con hiểu đâu là đồ của mình, đâu là của bạn, đâu là hành động sai trái, để trẻ hiểu.
  • Nếu trẻ ăn vạ, có một cách Tomoe House sử dụng và khá hiệu quả là hãy đánh lạc hướng trẻ bằng cách thu hút trẻ tham gia vào các hoạt động khác.
  • Trẻ ở giai đoạn này đã bắt đầu xuất hiện sự tự ý thức. Hãy dành thời gian đối thoại trò chuyện cùng, để hiểu trẻ hơn. Ba mẹ nên dành thời gian bên con để lắng nghe con nhiều hơn, giải thích, khuyên bảo những điều con chưa biết, chưa hiểu hay làm chưa đúng một cách nhẹ nhàng và khéo léo.
  • Tạo cơ hội cho con độc lập. Hãy tin tưởng rằng con làm được. Hãy trao cho con quyền được độc lập chăm sóc bản thân và hãy giúp đỡ hướng dẫn con khi con cần.
  • Hãy tạo một môi trường vui chơi thoải mái dành cho con. Cho con học thử các môn năng khiếu để con có thể biết được môn con thích.
  • Khuyến khích con tự lập và tôn trọng khả năng của con.
Trong giai đoạn khủng hoảng, hãy dành thời gian bên con để lắng nghe con nhiều hơn

Mỗi đứa trẻ sinh ra là một cá thể rất khác biệt, có trẻ bước qua giai đoạn khủng hoảng tuổi lên 3 một cách rất êm đềm và phẳng lặng nhưng có trẻ lại rất mãnh liệt. Những giai đoạn khủng hoảng tùy thuộc vào tâm lý và tính cách của con.

Đối với trẻ trong giai đoạn khủng hoảng tuổi lên 3 này, thứ con cần nhiều nhất là sự lắng nghe, thấu hiểu và hỗ trợ khi cần của người lớn. Chúng ta đừng áp đặt, kỳ vọng quá nhiều, cũng đừng trách mắng, hãy để con được sống một tuổi thơ thật vui vẻ và hạnh phúc trong sự yêu thương ba mẹ nhé!

Tìm hiểu thêm về Môi Trường Montessori ở Tomoe House